Można śmiało powiedzieć, że większość osób decyduje się na założenie konta na portalu randkowym, żeby znaleźć dla siebie drugą połówkę. A co, jeśli cały mechanizm jest przygotowany w taki sposób, żeby nie pozwolić użytkownikom dopiąć swojego celu? Zapewne nie jest to już tak oczywisty wniosek, ale wystarczy spojrzeć na częstotliwość, z jaką osoby w relacjach wracają do tego typu strony, bez zamiaru kończenia swojego związku.
Potrzeba poznawania nowych ludzi
Na portalach randkowych pojawia się coraz więcej osób, które nie szukają dla siebie miłości, a jedynie chcą znaleźć kogoś do luźnej rozmowy. Wynika to przede wszystkim z postępującego poczucia samotności i potrzeby złapania z kimś kontaktu. Portale randkowe cały czas zalewają osoby przed ekranami nowymi propozycjami, przez co zachęcają do ciągłego powracania do nich. Nawet jeśli ktoś nie szuka już dla siebie partnera, dalej ma powód, żeby przeglądać profile i je oceniać, a nawet co jakiś czas kogoś zagadnąć. A przez to, że dzieje się to w internecie, nie ma się poczucia, że robi się coś złego albo niemoralnego.
Poczucie, że ma się jeszcze wiele innych opcjii
Portale randkowe cały czas zalewają nowymi bodźcami, podsuwając pod nos profile nowych użytkowników. Przez to osoba po drugiej stronie widzi, że nie musi się w nic na razie na poważnie angażować, bo jeśli coś się nie uda, to zawsze ma jeszcze dziesięć innych osób, do których może zagadać. Pomocny w takim myśleniu jest fakt, że każda osoba, która założyła swój profil w sieci randkowej, jest chętna na stworzenie jakiejś relacji. Przez to nie ma ryzyka, że ktoś nie będzie zainteresowany propozycją. Kiedy jest się w takim środowisku, nie czuje się potrzeby pracy nad związkiem i dawania z siebie stu procent.
Silnie uzależniające portale randkowe?
Czy można się uzależnić od portalu randkowego? Zapewne część osób uzależnia się od przeglądania profili nowych osób, wracają na serwis, nawet jeśli są już w stałych relacjach i chcą w nie inwestować. Wynajdują dla siebie różne wymówki, na przykład, że chcą sprawdzić, czy dalej mają w sobie to coś albo chcą po prostu sprawdzić, co zmieniło się w aplikacji. Zawsze wiąże się to jednak z tym samym, czyli ponownym wejściem w świat wolnych i szukających czegoś ciekawego osób, któremu ciężko jest się oprzeć.
Oczywiście to tylko pewne subiektywne przemyślenia, ogromna część osób na portalach randkowych odnajduje swoją drugą połowę i tym samym kończy przygodę z tego rodzaju serwisami czego życzymy każdemu.
W obecnych czasach coraz więcej mówi się o partnerstwie w związku, ponieważ nastały bardzo trudne czasy dla rodzin. Kiedyś relacje rodzinne miały swoją kolejność, której nikt nie przekraczał. Kobieta była strażniczką domowego ogniska, zaś mężczyzna miał za zadanie zapewnić rodzinie utrzymanie. Dziś te proporcje się zatarły, gdyż coraz częściej pracują oboje rodzice. Dlatego partnerstwo w związku jest bardzo ważne, żeby dać sobie radę ze wszystkimi problemami życia codziennego.
Co to takiego - partnerstwo w związku?
Przede wszystkim jest to równorzędne traktowanie kobiety i mężczyzny. To nie znaczy, że mężczyzna urodzi dziecko, bo tego nie da się przeskoczyć, jednak praca przy dzieciach rozłożona jest już na dwie osoby, a nie tylko jedno. W partnerskim związku, mężczyzna nie uważa, iż pomaga żonie, lecz w równym stopniu odpowiada za dom i dzieci. Taka sytuacja jest w dosłownie każdej dziedzinie życia, gdyż nawet seks małżeński jest partnerski. W jaki sposób? Przede wszystkim kobieta też ma w tym coś do powiedzenia, też ma jakieś oczekiwania i potrzeby, które dobry partner weźmie pod uwagę i będzie z takim samym zaangażowaniem realizował, jak własne. Dobry stosunek seksualny cementuje związek, dlatego seks partnerski jest w tym przypadku bardzo ważny.
Czy partnerstwo w związku nie zaburza odwiecznych relacji kobieta-mężczyzna?
Nigdy takie podejście nie zaburzało tego rodzaju relacji. Taka sytuacja wyłącznie je zacieśnia, ponieważ obie osoby w równym stopniu za wszystko odpowiadają. To znaczy, że mąż ma prawo czuć się zmęczony po całodniowej pracy. Żona jednak tak samo będzie wykończona w opiece nad kilkorgiem dzieci. Pomoc męża, by żona spokojnie odpoczęła choć przez chwilę, jest bardzo ważna. Dzięki temu nie psują się relacje łóżkowe, gdyż w miarę wypoczęta żona, będzie także zaangażowana w igraszki łóżkowe. Nie ma nic gorszego, niż oczekiwanie, że będzie partnerski seks, po całym dniu użerania się z dziećmi i ogromie innych prac. W takich sytuacjach kobieta marzy tylko o odpoczynku a nie o bliskości męża.
Jak zatem stworzyć partnerski związek?
Bez szczerej rozmowy się nie obędzie. Już od początku należy wyznaczyć granice, jak ma to wyglądać, po czym skrupulatnie się tego trzymać. Dotyczy to obu stron, ponieważ, jeśli dla świętego spokoju odpuścimy tej drugiej osobie, wówczas bardzo trudno będzie wrócić na właściwe tory. Nad partnerskim związkiem trzeba pracować, ale równie tyle, co wymagamy, dawać też od siebie. Oboje partnerzy muszą mieć poczucie, że są faktycznie w partnerskim związku, a nie wykorzystywani przez drugą osobę. W razie niejasności, należy od razu szczerze rozmawiać i poprawiać relację. Choć związek partnerski jest bardzo trudno stworzyć, są one bardzo trwałe. Dzieje się tak dlatego, że wszystkie problemy od razu są regulowane i wyjaśniane, dzięki czemu nie ma nagromadzonych złych emocji. Jest to jeden z lepszych modeli związku, szczególnie w obecnych czasach. Niestety bez obopólnej współpracy nie utworzy się partnerski związek. Z obu stron musi być chęć i utrzymania takich relacji.
Część 1: Anatomia zmęczenia – dlaczego poznawanie ludzi staje się pracą na etacie
Początek poszukiwań partnerskich często niesie ze sobą ekscytację, ciekawość, poczucie otwartej drogi. Jednak po miesiącach lub latach proces ten może przekształcić się w uciążliwy obowiązek, porównywalny z przerzucaniem stosów życiorysów na rekrutacji. Poczucie świeżości ustępuje miejsca przewlekłemu znużeniu. To nie jest zwykłe zmęczenie – to wypalenie randkowe, stan, w którym nasza zdolność do autentycznego zainteresowania drugim człowiekiem zostaje zastąpiona przez mechaniczne procedury i ochronny cynizm. Aby odbudować świeżość, musimy najpierw zrozumieć, co dokładnie się wyczerpuje.
Reifikacja i syndrom „katalogu”. Największym wyczerpywaczem jest przejście od postrzegania ludzi jako złożonych, żywych istot do traktowania ich jako zestawów atrybutów do oceny. Zaczynamy nieświadomie klasyfikować: „Profil A: 2 zdjęcia z rybą, jedno w garniturze na weselu – red flag. Profil B: zdjęcia z podróży, opis wzorowany na profilu firmy – być może pretensjonalny. Profil C: podobne poczucie humoru, ale mieszka za daleko”. To analityczne, odczłowieczające podejście jest męczące, ponieważ angażuje wyłącznie korę przedczołową (ośrodek oceny, logiki), omijając całkowicie ośrodki empatii, ciekawości i emocjonalnego zaangażowania. Mózg pracuje na wysokich obrotach, ale dusza pozostaje głodna. Świeżość ginie, gdy pragnienie połączenia zostaje zastąpione przez proces selekcji.
Zmęczenie decyzyjne i przeciążenie poznawcze. Każda nowa rozmowa, każdy profil, każde pierwsze spotkanie wymaga ogromnej inwestycji poznawczej: analizy zgodności, interpretacji sygnałów, podejmowania mikrodecyzji (odpisać? kontynuować? zaprosić?). To prowadzi do tzw. zmęczenia decyzyjnego, znanego z psychologii podejmowania decyzji. Gdy nasze zasoby mentalne są wyczerpane, nasze wybory stają się gorsze, bardziej impulsywne lub – przeciwnie – paraliżująco ostrożne. Przejawia się to w unikaniu logowania się na portal, w odpisywaniu szablonowymi zdaniami, w poczuciu, że „nie mam siły na kolejną small talkową wymianę zdań”. Świeżość znika, bo mózg, przeciążony, włącza tryb oszczędzania energii, odcinając ciekawość i zaangażowanie jako „nieistotne wydatki energetyczne”.
Pętla nadziei i rozczarowania. Każde nowe poznanie niesie ze sobą mikro-inwestycję w postaci nadziei („A może to ta/tę osoba?”). Nawet minimalna. A gdy po kilku dniach rozmów lub po jednym spotkaniu okazuje się, że nie, następuje mikro-roczarowanie. Po setkach takich mikro-cykli mózg uczy się: „Inwestowanie nadziei prowadzi do bólu”. W odpowiedzi włącza obronny mechanizm przed-nadziejny: cynizm, dystans, obniżone oczekiwania. To skutecznie chroni przed rozczarowaniem, ale jednocześnie zabija to, co jest esencją świeżości – zdolność do łagodnego, otwartego zaciekawienia bez gwarancji sukcesu. Randkowanie staje się wtedy serią transakcji pozbawionych emocjonalnego ryzyka, a więc i emocjonalnej nagrody.
Utrata poczucia autentyczności i syndrom „odgrywania roli”. Gdy proces się przeciąga, zaczynamy odgrywać sami przed sobą. Na pierwszych spotkaniach nie jesteśmy już do końca sobą – jesteśmy „najlepszą, akceptowalną wersją siebie”, starannie wygładzoną. Utrzymywanie tej facety wymaga stałego wysiłku i samokontroli. Każde spotkanie staje się więc nie spotkaniem dwojga ludzi, ale prezentacją dwóch marek osobistych. To głęboko męczące, ponieważ uniemożliwia odpoczynek i spontaniczność. Świeżość potrzebuje autentyczności jak roślina światła – bez niej więdnie.
Przesycenie interakcją i głód samotności. Randkowanie, szczególnie online, to nieprzerwany strumień interakcji społecznych, często o charakterze wymagającym (prezentacja siebie, ocena innych). Dla introwertyków, ale i dla wielu ekstrawertyków, prowadzi to do przesycenia. Potrzebujemy czasu sam na sam ze sobą, by przetrawić doświadczenia, odzyskać energię. Gdy go nie mamy, bo „trzeba odpisać, sprawdzić, umówić się”, randkowanie staje się drugim etatem, który kradnie czas na regenerację. Zmęczenie nie bierze się wtedy z braku ludzi, ale z nadmiaru niewystarczająco głębokich kontaktów, które nie dają energii, a ją odbierają.
Część 2: Strategie odnowy – od przywrócenia człowieczeństwa procesowi po zmianę paradygmatu
Odbudowa świeżości nie polega na znalezieniu „bardziej ekscytujących” osób. Polega na całkowitej zmianie swojego stosunku do procesu randkowania i do samego/samej siebie w tym procesie. To praca nad przywróceniem człowieczeństwa tam, gdzie zapanowała automatyzacja.
1. Wprowadzenie randkowego „postu” i reset percepcyjny. Pierwszym, niezbędnym krokiem jest całkowita przerwa. Nie na dzień czy dwa, ale na minimum 3-4 tygodnie. Celem nie jest tylko odpoczynek, ale zresetowanie percepcji. Chodzi o to, by:
Oduczyć się patrzenia na ludzi przez pryzmat checklisty.
Pozwolić zapomnieć mózgowi o cyklu nadziei i rozczarowania.
Odnowić kontakt z samym sobą – przypomnieć sobie, kim jesteś, gdy nikt nie patrzy i nie ocenia.
W tym czasie należy całkowicie usunąć aplikacje, nie umawiać się na randki, nie analizować starych rozmów. Zająć się życiem, które sprawia przyjemność bez związku z randkowaniem. To oczyszcza emocjonalną patynę.
2. Zmiana celu z „znalezienia kogoś” na „poznanie człowieka”. Po powrocie, fundamentalnie zmień swoją intencję. Zamiast celu: ZDECYDOWAĆ, CZY TA OSOBA JEST DLA MNIE, przyjmij cel: DOWIEDZIEĆ SIĘ, KIM JEST TA OSOBA I JAK WIDZI ŚWIAT. To przejście z paradygmatu sędziego do paradygmatu badacza/odkrywcy. Twoim zadaniem na randce nie jest ocena zgodności, lecz ciekawe, uważne doświadczenie bycia z drugim człowiekiem. Zadawaj pytania nie po to, by zweryfikować checklistę („A co myślisz o dzieciach?”), ale z prawdziwej ciekawości („Co ostatnio cię zaskoczyło?”, „Opowiedz o miejscu, do którego chciałbyś/chciałabyś wrócić i dlaczego?”). Ta zmiana odciąża mózg z obowiązku oceny i angażuje ośrodek ciekawości.
3. Praktyka „jednej rzeczy” i minimalizm randkowy. Zamiast utrzymywania dziesięciu równoległych, płytkich konwersacji, które męczą i dezorientują, wprowadź zasadę „jednej rzeczy w jednym czasie”. Skup się maksymalnie na jednej osobie, z którą nawiązałeś/aś kontakt. Daj jej pełną uwagę. Jeśli po 1-2 spotkaniach nie czujesz chęci na więcej, zakończ z szacunkiem i dopiero wtedy poszukaj kolejnej osoby. To redukuje przeciążenie decyzyjne i pozwala na głębsze, mniej męczące zaangażowanie. Jakość zaczyna zastępować ilość.
4. Randka jako eksperyment, nie egzamin. Zaplanuj spotkania tak, aby były doświadczeniem, a nie przesłuchaniem. Zamiast kawy w tej samej kafejce, proponuj aktywność, która sama w sobie jest interesująca: spacer po nieznanej dzielnicy, wizyta w małym muzeum, gra planszowa w pubie. Cel: wspólnie coś przeżyć. Dzięki temu uwaga przenosi się z oceny osoby na wspólne działanie. Świeżość powraca, gdy pojawia się element zabawy, przygody i wspólnego odkrywania. Nawet jeśli z tej osoby nie będzie związku, spędzisz dobrze czas, a to zmienia całe nastawienie.
5. Rezygnacja z „wersji premium” siebie na rzecz autentyczności. Postanów, że na następnym spotkaniu pozwolisz sobie na niedoskonałość. Opowiesz o dziwactwie, które masz. Przyznasz, że jesteś zmęczony/a pracą. Nie będziesz się forsował/a, by być ciągle zabawnym/a. To jest akt wyzwolenia. Jeśli druga osoba nie przyjmie cię w tym stanie, i tak nie byłaby dobrym partnerem/partnerką na dłuższą metę. A ty zaoszczędzisz energię, którą do tej pory marnowałeś/aś na podtrzymywanie iluzji. Świeżość to także świeżość bycia sobą, bez filtrowania.
6. Zmiana środowiska – offline i kontekst naturalny. Jeśli zmęczenie pochodzi głównie z aplikacji, przenieś poszukiwania całkowicie lub częściowo do świata rzeczywistego. Dołącz do klubów tematycznych (taniec, wspinaczka, książkowe), chodź na wykłady, warsztaty, bierz udział w aktywnościach, które lubisz. Poznawanie ludzi w naturalnym kontekście wspólnej pasji jest o niebo mniej męczące niż przeglądanie profili. Rozmowa rodzi się sama, a presja oceny jest mniejsza, bo nie spotkaliście się tam „po to, by się oceniać”, tylko „po to, by robić coś razem”.
7. Reframing porażki: od rozczarowania do informacji. Przeprogramuj swoje myślenie. Nieudane spotkanie to nie „stracony wieczór” czy „dowód na to, że nigdy nie znajdę nikogo”. To cenna informacja. „Dzięki temu spotkaniu wiem, że bardzo cenię sobie spontaniczność, a ta osoba była nadmiernie zaplanowana”. „Dzięki tej rozmowie uświadomiłem/am sobie, jak ważne jest dla mnie poczucie humoru”. Każde takie doświadczenie przybliża cię do tego, czego naprawdę chcesz, i oczyszcza listę z nieistotnych kryteriów. To zmniejsza poczucie marnotrawstwa energii.
8. Dbaj o swoje życie jak o ogród, a randkowanie traktuj jak możliwość, nie jak obowiązek. Najważniejsza strategia długoterminowa: spraw, by twoje życie było tak bogate i satysfakcjonujące, że randkowanie stanie się jedynie opcją, a nie koniecznością. Inwestuj w przyjaźnie, pasje, rozwój, zdrowie. Gdy przestaniesz patrzeć na randkowanie jako na jedyną drogę do szczęścia, odzyskasz nad nim kontrolę. Będziesz wchodzić w interakcje z ciekawości i otwartością, a nie z desperacją i wyczerpaniem. Poczucie świeżości wraca, gdy masz z czego wracać – do dobrego, własnego życia.
Odbudowa emocjonalnej świeżości to w istocie akt przywrócenia człowieczeństwa sobie i osobom, które poznajemy. To rezygnacja z bycia menedżerem projektu „Związek” na rzecz bycia wędrowcem, który z ciekawością odkrywa nowe krajobrazy – nie po to, by je podbić, ale by je zrozumieć i poczuć. Gdy uda się ten przełom, zmęczenie ustępuje miejsca uważności, a rutyna – prawdziwemu spotkaniu.