Style przywiązania, będące kluczowym konceptem teorii Johna Bowlby’ego, nie są sztywnym wyrokiem z dzieciństwa, lecz wewnętrznymi mapami nawigacyjnymi, które towarzyszą nam przez całe życie. Jednak po czterdziestce, te mapy są już nie tylko odczytane, ale i wielokrotnie przetestowane w realnych związkach – małżeństwach, poważnych związkach, rozwodach, samotnym rodzicielstwie. Stają się przez to bardziej widoczne, wyraziste, a jednocześnie, dzięki samoświadomości zdobytej z wiekiem, bardziej podatne na korektę. To, jak tworzymy więź, jak radzimy sobie z bliskością, zależnością i odrzuceniem, ma fundamentalny wpływ na to, jak budujemy relacje w dojrzałym życiu, w tym te inicjowane w świecie cyfrowym. Zrozumienie własnego stylu przywiązania (a także umiejętność rozpoznania go u potencjalnego partnera) staje się po czterdziestce niezwykle cennym narzędziem, które pozwala uniknąć powtarzania dawnych schematów i świadomie dążyć do bezpieczniejszych i satysfakcjonujących połączeń.

Klasycznie wyróżniamy trzy główne style: bezpieczny, lękowy (ambiwalentny) i unikający. Po czterdziestce każdy z nich manifestuje się w specyficzny, często dojrzalszy, ale nie mniej wpływowy sposób. Styl bezpieczny w tym wieku to nie tylko brak lęku przed bliskością, ale często świadoma umiejętność jej tworzenia. Osoba bezpiecznie przywiązana po czterdziestce potrafi zachować równowagę między autonomią a więzią. W kontekście platform do nawiązywania relacji będzie ona komunikować się w sposób klarowny i przewidywalny: odpowie na wiadomość w rozsądnym czasie, nie będzie grać w gry emocjonalne, będzie potrafiła wyrazić zarówno zainteresowanie, jak i brak chemii w sposób asertywny i szanujący drugą stronę. Jej profil i rozmowy będą spójne – nie będzie próbować przedstawiać się jako ktoś inny, ponieważ ma zdrową samoocenę i nie szuka zewnętrznej walidacji za wszelką cenę. W relacji dąży do partnerstwa, potrafi być oparciem w trudnych chwilach, ale też nie obawia się być zależnym od partnera. To osoby, które często po trudnych przeszłych związkach przeszły proces refleksji i wyszły z niego z poczuciem, czego naprawdę potrzebują. Przyciągają one podobnie zrównoważonych partnerów lub, niestety, mogą stać się obiektem poszukiwań osób o stylu lękowym, które intuicyjnie szukają stabilnej bazy. Styl lękowy (ambiwalentny) po czterdziestce często nosi ślady wcześniejszych rozczarowań. Może manifestować się jako nadmierna czujność i potrzeba ciągłego potwierdzania uczuć. Osoba taka w świecie serwisów umożliwiających poznawanie nowych ludzi może bardzo szybko się angażować emocjonalnie, interpretując kilka miłych wymian zdań jako zapowiedź wielkiej miłości. Jednocześnie jest wyczulona na każdy przejaw chłodu czy opóźnienia w odpowiedzi, co może prowadzić do eskalacji niepokoju i wysyłania serii natarczywych wiadomości („Dlaczego nie odpisałeś? Co się stało? Czy coś powiedziałam?”). Może mieć tendencję do idealizowania nowo poznanej osoby, a potem głębokiego rozczarowania przy pierwszej, nawet drobnej, niezgodności. W relacji będzie potrzebowała bardzo dużo zapewnień, uwagi i czasu, a jednocześnie może być skłonna do zazdrości i kontroli, co wynika z głębokiego strachu przed porzuceniem. Po czterdziestce ten lęk może być podsycany przez poczucie upływającego czasu i obawę, że „to ostatnia szansa”. Taka osoba może w swym profilu szukać przede wszystkim „pełnego zaangażowania” i „wielkiej miłości na zawsze”, co może odstraszać tych, którzy szukają spokojnego, stopniowego budowania relacji.

Styl unikający w dojrzałym wieku często przybiera postać silnego skupienia na niezależności i autonomii. Osoba taka może podkreślać w swoim profilu, jak bardzo ceni sobie swój „własny świat”, „przestrzeń” i „wolność”. Może mieć bardzo wymagającą listę kryteriów wobec potencjalnego partnera, której spełnienie jest niemal niemożliwe – jest to często nieświadomy mechanizm utrzymania dystansu. W rozmowach online może być zdystansowana, ironiczna, niechętna do dzielenia się osobistymi sprawami. Po spotkaniu może zniknąć bez wyjaśnienia (ghostowanie) lub utrzymywać kontakt na powierzchownym poziomie, unikając rozmów o uczuciach i przyszłości. W relacji, gdy partner zaczyna domagać się większej bliskości, osoba unikająca może zacząć dostrzegać w nim wady, odczuwać „duszenie” i szukać pretekstu do wycofania. Paradoksalnie, osoby unikające często przyciągają lękowych – ci bowiem, w swym nieustannym zabieganiu o uwagę i bliskość, dostarczają silnego bodźca do ucieczki, potwierdzając unikającemu przekonanie, że bliskość jest niebezpieczna i ograniczająca. Po czterdziestce styl unikający może być wzmocniony przez gorzkie doświadczenia z przeszłości – np. trudny rozwód, który utwierdził w przekonaniu, że poleganie na innych kończy się cierpieniem. Rozpoznanie tych wzorców w sobie i innych wymaga uczciwej obserwacji. Własny styl można poznać, analizując powtarzające się problemy w związkach: czy zawsze czujesz się niepewnie i „za mało kochany”? Czy może uciekasz, gdy relacja staje się zbyt poważna? W rozmowach na aplikacji randkowej warto zwracać uwagę na wczesne sygnały: czy rozmówca unosi się dumą na samodzielność, unika odpowiedzi na pytania o emocje, a może od razu opowiada o swoich traumatycznych doświadczeniach i potrzebie „ocalenia”? Samo rozpoznanie to jednak dopiero początek pracy.

Wpływ stylu przywiązania na relacje w dojrzałym życiu jest ogromny, ale kluczową różnicą w porównaniu z młodszymi latami jest potencjał do korekty i świadomej zmiany. Mózg pozostaje plastyczny przez całe życie, a doświadczenia z późniejszego okresu życia, zwłaszcza te oparte na bezpieczeństwie i zaufaniu, mogą „nadpisać” wcześniejsze, nieadaptacyjne wzorce. To, co po czterdziestce działa na korzyść, to właśnie zdolność do refleksji i motywacja, by nie powtarzać błędów. Osoba o stylu lękowym, która przeżyła bolesny związek z kimś unikającym, może – przy odpowiedniej samoświadomości – nauczyć się rozpoznawać czerwone flagi już na etapie pierwszych wiadomości: np. niejasność intencji, niechęć do ustalania terminów spotkań, wycofywanie się po okazaniu zainteresowania. Może też świadomie pracować nad opanowaniem swojego niepokoju, dając sobie i rozmówcy więcej przestrzeni, zamiast domagać się natychmiastowego potwierdzenia. Osoba unikająca, która rozumie, że jej dystans odstrasza potencjalnych partnerów i prowadzi do samotności, może małymi krokami ćwiczyć otwieranie się: dzieląc się nieco bardziej osobistą historią, proponując spotkanie zamiast wiecznego czatowania, ucząc się odczytywać potrzebę bliskości u drugiej osoby nie jako zagrożenie, ale jako wyraz zaufania. Najważniejszym czynnikiem leczącym jest doświadczenie bezpiecznej relacji. Dla osoby dojrzałej, taka relacja może powstać z partnerem o stylu bezpiecznym, który dzięki swojej przewidywalności, szacunkowi dla granic i stałej dostępności emocjonalnej, stopniowo buduje zaufanie. Może to być również bezpieczna przyjaźń lub terapia, która daje doświadczenie bycia wysłuchanym i zaakceptowanym bez warunków. W kontekście internetowych poszukiwań towarzysza życia, świadomość stylów przywiązania pozwala też na bardziej empatyczne spojrzenie na potencjalnych partnerów. Osoba, która wydaje się „zbyt chłodna”, może nie być po prostu niegrzeczna, ale działać według głęboko zakorzenionego wzorca unikania, który powstał w odpowiedzi na dawne zranienia. To nie znaczy, że mamy brać na siebie rolę terapeuty, ale pozwala to uniknąć personalizacji odrzucenia i szybciej zidentyfikować niedopasowanie na poziomie fundamentalnych potrzeb emocjonalnych. Ostatecznie, dojrzałość daje szansę na to, by zamiast być bezwolnie prowadzonym przez starą mapę przywiązania, stać się jej uważnym czytelnikiem i, tam gdzie to konieczne, świadomym kartografem, rysującym nowe ścieżki w kierunku więzi opartej na wzajemnym szacunku, zaufaniu i prawdziwej, a nie przestraszonej lub unikającej, bliskości.

Życie towarzyskie po 40 – jak nie zamknąć się w czterech ścianach i dbać o relacje to temat, który dla wielu osób w średnim wieku staje się zaskakująco palący. Gdy mijają lata intensywnej budowy kariery i wychowywania dzieci, a kalendarz powoli przestaje pękać w szwach od szkolnych przedstawień i dodatkowych zajęć, często okazuje się, że poza pracą i domem nie zostało zbyt wiele. Stare przyjaźnie rozmyły się, bo każdy poszedł w swoją stronę, pochłonięty własnymi sprawami. Wieczory, które kiedyś wypełniały spontaniczne spotkania, teraz najchętniej spędza się na kanapie, a perspektywa wyjścia do ludzi bywa bardziej męcząca niż ekscytująca. To naturalny etap życia, ale nie musi być wyrokiem. Wręcz przeciwnie – po czterdziestce mamy szansę zbudować życie towarzyskie na zupełnie nowych, bardziej świadomych i satysfakcjonujących zasadach. Nie chodzi już o ilość znajomych na imprezach, ale o jakość więzi, o głębokie rozmowy, o wspólne pasje i wzajemne wsparcie. To czas, gdy przyjaźń przestaje być jedynie rozrywką, a staje się filarem dobrostanu psychicznego. Wyjście z domu nie jest już obowiązkiem społecznym, ale wyborem – aktem troski o siebie i inwestycją w swój emocjonalny rozwój. I choć może to wymagać więcej wysiłku niż w czasach studenckich, efekt bywa o niebo bogatszy i trwalszy.

Pierwszym krokiem do ożywienia życia towarzyskiego jest zmiana myślenia z reaktywnego na proaktywne. W młodości kontakty nawiązywały się same – na studiach, na imprezach, przez wspólnych znajomych. Po czterdziestce ten mechanizm często zanika. Czekanie, aż ktoś do nas zadzwoni lub zaprosi, może skończyć się wieczorem samotnie przed telewizorem. Dlatego tak ważne jest, byśmy sami stali się inicjatorami spotkań. To nie musi być od razu wielka impreza. Może to być po prostu wiadomość do dawnej przyjaciółki: „Hej, strasznie dawno się nie widziałyśmy, może wskoczymy w tym tygodniu na kawę?”. Albo zaproszenie kolegi z pracy nie tylko na lunch, ale na wieczorny koncert. Ten pierwszy krok bywa najtrudniejszy, bo wiąże się z ryzykiem odmowy. Warto jednak pamiętać, że większość ludzi w naszym wieku znajduje się w podobnej sytuacji – również tęsknią za kontaktem, ale brakuje im impulsu, by go nawiązać. Bycie tą osobą, która ten impuls daje, jest często darem dla obu stron. To także forma przejęcia kontroli nad własnym życiem społecznym. Zamiast biernie czekać, aż coś się wydarzy, sami stajemy się reżyserami swojej socjalizacji. To podejście dotyczy również poszukiwań nowych znajomości. Zamiast narzekać, że nie ma gdzie poznać interesujących ludzi, warto aktywnie szukać okazji – zapisać się na kurs gotowania, dołączyć do klubu książki, zacząć chodzić na spacery z lokalną grupą miłośników nordic walking. W świecie, gdzie aplikacje randkowe zdominowały poszukiwania partnerskie, warto pamiętać, że istnieje też ich społecznościowy odpowiednik – grupy i platformy łączące ludzi o podobnych zainteresowaniach, które mogą być doskonałym punktem wyjścia do nawiązania nowych, platonicznych przyjaźni.

Kolejnym kluczowym aspektem jest przełamanie poczucia, że „już za późno” na zawieranie nowych przyjaźni. To jeden z najsilniejszych psychologicznych hamulców. Wydaje nam się, że prawdziwe przyjaźnie zawiera się w młodości, a później można je tylko tracić. To nieprawda. Dojrzałe przyjaźnie mają zupełnie inny, ale często głębszy charakter. Nie opierają się na wspólnym piciu piwa do rana, ale na zrozumieniu, wsparciu w kryzysach, wymianie życiowych doświadczeń. Ludzie po czterdziestce są często bardziej autentyczni, mniej skłonni do gry i udawania. Wiedzą, kim są i czego chcą, także w relacjach. Nowa przyjaźń zawarta w tym wieku może okazać się niezwykle wartościowa, ponieważ obie strony wnoszą do niej bagaż życiowej mądrości i świadomość, jak cenny jest czas. Nie marnuje się go więc na powierzchowne relacje. Inicjując kontakt, warto być otwartym na ludzi w różnym wieku – zarówno tych w naszej grupie wiekowej, którzy rozumieją nasze specyficzne wyzwania (np. syndrom pustego gniazda, starzejących się rodziców), jak i młodszych, którzy mogą wnieść do naszego życia świeżą perspektywę i energię. Różnica pokoleniowa w przyjaźni nie musi być barierą – może być źródłem wzajemnego wzbogacenia.

Budowanie i podtrzymywanie relacji po czterdziestce wymaga wypracowania nowych strategii, które uwzględniają nasze zmienione możliwości czasowe, energetyczne i emocjonalne. Nie da się funkcjonować tak jak dwudziestolatek, ale nie oznacza to, że mamy rezygnować z życia towarzyskiego. Wymaga to jedynie większej intencjonalności i lepszego planowania.

Przede wszystkim, kluczowe staje się zarządzanie energią, a nie tylko czasem. Młodzi ludzie mogą iść na imprezę po nieprzespanej nocy i jeszcze następnego dnia funkcjonować. Po czterdziestce takie wyczyny kończą się tygodniem rekonwalescencji. Dlatego tak ważne jest, by wybierać takie formy spotkań, które nas energetyzują, a nie wyczerpują. Dla jednej osoby będzie to głośna impreza w dużym gronie, dla innej – spokojna kolacja we dwoje lub w małym gronie przyjaciół. Warto wsłuchać się w siebie i nie zmuszać się do aktywności, które są dla nas męczące tylko dlatego, że „wypada” lub że „wszyscy tak robią”. Prawdziwe, zdrowe życie towarzyskie to takie, które jest źródłem radości i odpoczynku, a nie kolejnym obowiązkiem na liście. Czasem lepiej jest odmówić udziału w wielkim przyjęciu i zamiast tego umówić się z jedną, bliską osobą na długi spacer. Jakość kontaktu jest w tym wieku o wiele ważniejsza niż ilość uczestników spotkania.

Bardzo pomocne jest także świadome planowanie życia towarzyskiego z wyprzedzeniem. Spontaniczność jest piękna, ale w zabieganym życiu dorosłego człowieka rzadko się zdarza. Jeśli nie wpiszemy spotkań z przyjaciółmi w kalendarz, istnieje duża szansa, że miesiące będą mijać, a my wciąż będziemy odkładać te spotkania „na później”. Warto ustalić sobie pewne rytuały – na przykład comiesięczne spotkanie z grupą przyjaciół, cotygodniową kawę z jedną osobą, czy regularne uczestnictwo w zajęciach, gdzie widujemy te same twarze. Takie umówienie się „na stałe” odciąża nasz umysł od ciągłego planowania i podejmowania decyzji. Staje się częścią rutyny, tak jak praca czy zakupy. Może to brzmieć mało romantycznie, ale w praktyce jest niezwykle skuteczne. Gdy spotkanie jest już w kalendarzu, traktujemy je jak każde inne ważne zobowiązanie i jest większa szansa, że do niego dojdzie. Dotyczy to również portali randkowych – zamiast bezcelowego przeglądania profili, warto wyznaczyć sobie konkretny czas w tygodniu na tę aktywność i traktować ją jako inwestycję w swoją społeczną przyszłość.

Niezwykle ważna jest również elastyczność i akceptacja dla zmieniających się dynamik przyjaźni. W życiu po czterdziestce priorytety się zmieniają. Niektórzy przyjaciele przeprowadzają się do innych miast, inni pochłonięci są opieką nad starzejącymi się rodzicami, jeszcze inni odnajdują nowe pasje. Niektóre przyjaźnie naturalnie wygasają, a na ich miejsce przychodzą nowe. To naturalny proces i nie należy go traktować jako osobistej porażki. Zamiast kurczowo trzymać się relacji, które już się wypaliły, lepiej skoncentrować energię na tych, które wciąż mają potencjał, oraz na nawiązywaniu nowych. Warto też być wyrozumiałym dla przyjaciół, którzy mają mniej czasu. Prawdziwa przyjaźń nie wymaga nieustannego kontaktu. Polega na tym, że nawet po miesiącach milczenia, gdy się spotkamy, jest tak, jakbyśmy rozstawali się wczoraj. Akceptacja dla tego, że życie dorosłe rządzi się innym rytmem, pozwala cieszyć się przyjaźniami bez poczucia winy, że nie daje się im wystarczająco dużo uwagi.

Ostatnim, choć nie mniej ważnym, wymiarem dbania o życie towarzyskie po czterdziestce jest praca nad własnym nastawieniem i przełamywaniem wewnętrznych barier. Często to nie brak okazji, ale nasze własne myśli i lęki są największą przeszkodą w wyjściu z domu i spotykaniu ludzi.

Jedną z najpowszechniejszych barier jest poczucie, że „wypadliśmy z obiegu” i nie mamy już nic ciekawego do zaoferowania. Po latach skupienia na rodzinie i karierze może się wydawać, że nasze życie jest nudne, a my sami – nieciekawi. To bardzo krzywdzące przekonanie. Doświadczenie życiowe jest niezwykle cennym kapitałem towarzyskim. Opowieści o podróżach, o wychowywaniu dzieci, o zawodowych sukcesach i porażkach, o lekcjach, jakie wynieśliśmy z życia – to wszystko jest niezwykle interesujące dla innych ludzi. Nasza wartość nie leży w tym, czy znamy najnowsze hity muzyczne, ale w tym, jakimi jesteśmy ludźmi, jak słuchamy, jak wspieramy, jakie mamy poczucie humoru. Warto też pamiętać, że większość ludzi w naszym wieku czuje podobnie. Wszyscy jesteśmy trochę niepewni, trochę zmęczeni, a jednocześnie głodni autentycznego kontaktu. Bycie sobą, ze swoimi niedoskonałościami i życiowymi historiami, jest często najskuteczniejszym sposobem na nawiązanie prawdziwej więzi.

Kolejnym wyzwaniem jest lęk przed oceną i odrzuceniem. Im jesteśmy starsi, tym bardziej wydaje nam się, że powinniśmy być „ugotowani” i pewni siebie. Obawiamy się, że powiemy coś głupiego, że nie będziemy pasować do grupy, że nasze towarzystwo nie będzie wystarczająco atrakcyjne. To ten sam lęk, który paraliżuje wiele osób na serwisach randkowych, uniemożliwiając im przejście od rozmowy do spotkania. Kluczem do przezwyciężenia tego lęku jest zmiana perspektywy. Zamiast skupiać się na sobie i na tym, jak jesteśmy postrzegani, warto skoncentrować się na drugiej osobie. Zadawać pytania, okazywać szczere zainteresowanie, słuchać. Gdy angażujemy się w drugiego człowieka, nasz własny lęk często znika. Ponadto, warto zdać sobie sprawę, że większość ludzi jest tak zajęta martwieniem się o to, jak sami są postrzegani, że nie ma czasu na ocenianie nas. Prawdziwe relacje buduje się nie przez bycie idealnym, ale przez bycie obecnym i autentycznym.

Wreszcie, kluczowe jest uznanie dbania o życie towarzyskie za priorytet, a nie dodatek. Samotność w średnim wieku jest cichą epidemią, która ma realny, destrukcyjny wpływ na zdrowie psychiczne i fizyczne. Inwestycja w relacje jest tak samo ważna jak inwestycja w zdrową dietę czy aktywność fizyczną. Wymaga wysiłku, ale jej zwrot jest bezcenny. To przyjaciele pomagają nam przetrwać kryzysy, śmiać się z absurdów życia, dzielić radościami. Są siecią bezpieczeństwa, która chroni nas przed izolacją. Dlatego warto traktować spotkania towarzyskie nie jako stratę czasu, który można by poświęcić na pracę lub obowiązki domowe, ale jako niezbędny element dbania o swój dobrostan. Czasem wystarczy mały krok – jeden telefon, jedna wiadomość, jedno zaproszenie – by uruchomić lawinę pozytywnych zmian w naszym życiu społecznym. Nie chodzi o to, by nagle stać się duszą towarzystwa, ale o to, by stworzyć wokół siebie krąg kilku bliskich, życzliwych osób, w którego towarzystwie czujemy się sobą, swobodnie i dobrze. W świecie, który często każe nam być silnymi i samowystarczalnymi, przyznanie, że potrzebujemy innych i że chcemy ich w swoim życiu, jest aktem wielkiej odwagi i mądrości.

Tytuł niniejszego artykułu może brzmieć nieco dziwnie. Pewnie zastanawiasz się w tej chwili, jak w ogóle można bać się otrzymywania czegoś wspaniałego w życiu? A jednak jest to możliwe – i sporo osób tak właśnie czyni. Sami blokują sobie dostęp do wszystkiego, co dobre w ich życiu. Co takiego w takim razie robią? I jakiego typu zachowania warto zatem unikać?

Miłość, sukces, pieniądze, bogactwo, sława, rodzina, dobra praca itd. to tylko niektóre z pragnień ludzkich. Nie ma nic niestosownego w tym, że człowiek ma ochotę właśnie na coś takiego. Wszak w życiu chodzi o to, żeby żyć szczęśliwie, czuć się spełnionym i uwolnić się od cierpienia. Jeśli człowiek dąży do osiągnięcia czegoś, co niesie ze sobą jakąś wartość dla niego samego, otoczenia czy też nawet świata to przecież jest to fantastyczna sprawa. Nie sądzisz? Niestety, ten sam człowiek może również stanowić dla siebie przeszkodę. Często widać na co dzień, jak wzbrania się on od przyjęcia czegoś dobrego. Stwarza on w ten sposób coś, czego dla własnego dobra nie powinien robić. Co takiego zatem czyni?

Należy w tym miejscu coś zrozumieć. Miłość, dobro czy pieniądze itd. są wspaniałe wtedy, kiedy człowiek się nimi dzieli. Dzięki temu tworzy się tzw. przepływ i to, co piękne ma swoją drogę, którą po prostu płynie. To nic innego jak przekazywanie pewnych wartości. A poprzez przekazywanie tworzy się ich więcej. Tak więc ma to zbawienne skutki na życie człowieka. Jednak… mentalność ludzka nie jest na to nastawiona – zamiast przyjmować i przekazywać, następuje blokowanie. Można to łatwo zauważyć w życiu codziennym.

Pomyśl teraz nad czymś takim. Czy ludzie chętnie przyjmują pochwały i dobre słowo? Komplementy? Albo pieniądze czy inną materialną korzyść za jakieś okazane wsparcie lub pomoc? Nie zawsze nawet patrzą dobrze na sukces, jaki osiągnęli. Jako ludzie jesteśmy w dużej mierze tak warunkowani od najmłodszych lat, że następnie nie jesteśmy w stanie wiele w życiu przyjąć. Uczy się nas przesadnej skromności, nieżądania od nikogo korzyści za okazaną pomoc, pracę, wsparcie itd. I owszem, jest to mądre – ludzie skromni, którzy pomagają, są naprawdę niezwykłymi ludźmi. Problem natomiast stwarza się wtedy, kiedy ktoś niespodziewanie wynagradza ich pochwałami, dobrymi słowami czy jakimiś korzyściami materialnymi. Wyuczony wzorzec zachowań nie pozwala im tego przyjąć, albowiem twierdzą oni, że nic wielkiego w zasadzie nie zrobili i nie zasługują na żadne pochwały i korzyści. Taka skromność niestety skutecznie blokuje napływ wszelkiego dobra. Być może teraz nasuwa Ci się myśl, iż to przecież chwalebne i wspaniałe jest nie przyjmować żadnych pochwał, pieniędzy czy innych dóbr np. za okazaną pomoc. Pozwól jednak coś wyjaśnić.

Wyobraź sobie, że pomogłeś komuś w uporaniu się z jakąś czynnością. Robiłeś to oczywiście bezinteresownie i nie myślałeś o nagrodach. A jednak niespodziewanie osoba, której pomogłeś, chwali Cię i daje Ci pieniądze za okazaną pomoc. Co w takim przypadku zrobiłaby większość ludzi? Nie przyjęłaby ani jednego, ani drugiego. A co Ty byś zrobił? Powracając do tematu. Kiedy ktoś obdziela Cię czymś dobrym, jest to znak od tej osoby, że uznaje Cię za wspaniałego człowieka i uważa, że należy Ci się jakaś nagroda. Ta osoba pragnie obdzielić Cię ze szczerego serca. Jeśli jednak nie przyjmiesz tego, co Ci daje, zrobisz dwie fatalne w skutkach rzeczy. Pierwszą jest to, iż odmówisz osobie, która pragnie Cię nagrodzić przyjemności z uczynienia tego – po prostu zrobisz jej przykrość. Drugą będzie po prostu to, iż zablokujesz dopływ dobra do swojego życia. Jak widać, każda ze stron na tym coś straci.

Weź też pod uwagę prosty fakt. Kiedy np. ktoś wynagradza Cię finansowo, to przecież pieniądze, które dostajesz, puścisz w obieg dalej. Stanie się tak, ponieważ coś za nie kupisz. Kupując coś od kogoś, dajesz też temu komuś szansę na zarobienie pieniędzy, natomiast ten ktoś również zrobi z nimi jakiś użytek. A jeśli są to komplementy i dobre słowa, to podniesiony nimi na duchu będziesz także komplementował innych. Widzisz? Tak właśnie tworzy się przepływ wszelkiego dobra. Dodać należy tutaj jeszcze jedną ważną rzecz. Nie żądaj nigdy jakiegoś zadośćuczynienia za okazaną pomoc, pracę czy wsparcie – to jest akurat nie fair. Natomiast jeśli ktoś oferuje Ci jakieś dobra, ponieważ pragnie Cię nimi obdzielić, przyjmij je i podziękuj. To jest właśnie właściwa postawa. Nie blokuj nigdy przepływu dobra, spraw, abyś był jego przewodnikiem.

Dostrzegasz już teraz, w czym rzecz? Rozumiesz już, dlaczego ludzie ciągle są pogrążeni w rozpaczy i cierpieniu? Dlaczego nie odnoszą sukcesów w życiu? Ponieważ nie przyjmują żadnego dobra, wzdragają się przed nim. Myślą, iż jest to niestosowne zachowanie. Jeśli jednak nie przyjmują, to też nie mają za bardzo czym się dzielić. Ty zrób inaczej. Kiedy dostajesz miłość, wsparcie, pomoc, zrozumienie, komplementy, pieniądze czy inne dobra to je przyjmij i ładnie podziękuj. W ten sposób dajesz sygnał życiu, iż jesteś gotowy i otwarty na wszelkie dobra, miłość i bogactwo. I nie zapomnij również obdzielać innych. Twórz przepływ, a nie blokadę